What is your Polish “Roman Empire” or “fall of Constantinople”?

Dla mnie upadkiem konstantynopola to bitwy o karpia w Lidlu co rok. Bo taka bitwa że aż rzeczywiście jakby konstantynopol upadał.

Rozmowy towarzystwa stolikowego w Dziadach cz. III

Otwarcie Alei Wielkiej Wyspy we Wrocławiu.

just for my information, sala balowa w pałacu jabłonowskich/ratuszu przy placu teatralnym wwa?

Potop szwedzki. Rozwalili nam 1/3 kraju, jak nie więcej, i niezbyt się po tym podnieśliśmy.

Przełomowym wydarzeniem w historii Rzeczpospolitej Obojga Narodów było powstanie Chmielnickiego. Jego bezpośrednimi konsekwencjami były inwazje moskiewskie i szwedzkie, prowadzące do całkowitego wyniszczenia kraju.

Na drugim miejscu należy wymienić wielką wojnę północną która ponownie zniszczyła kraj i podporządkowała go na trwałe Rosji.

Na trzecim zaś miejscu – rozbiory. Katastrofa dla Polski i polskości z konsekwencjami na długie wieki.

V Rozbiór Polski

Może mniej pompatyczny ton, ale życie codzienne chłopstwa i po części mieszczan.

Czytałem już kilka książek poruszających ten temat. O historii lokalnej, jak i ogólnie o Polsce i często wracam myślami do tematu. Miało to nawet dość duży wpływ na moje życie ostatnich dwóch-trzech lat.

Zdałem sobie sprawę, że większość przedmiotów, które posiadam, i prawie wszystkie, które planuję sobie kupić, jest kompletnie zbędna. Ani nie poprawi mojego życia, ani mnie specjalnie nie uszczęśliwi poza samym momentem kupna.

Albo żywność. Przecież 80-90% asortymentu supermarketów to z perspektywy XIX wieku czy wcześniej nawet nie jest jedzenie, tylko produkty nowoczesnego przemysłu chemicznego. Przeciętny polski chłop był biedny i często głodny, ale jeśli miał co jeść, to jadł zdrowiej niż przeciętny dzisiejszy Polak.

Często myślę o tym w toalecie. Zacząłem kupować papier toaletowy premium. Taki papier to jest prawdziwy game changer. Ma bardziej pozytywny wpływ na moje życie niż jakiś następny elektroniczny gadżet. Przeciętny chłop co najwyżej podcierał się liśćmi, szlachcic do XVIII wieku kupuje drogi papier, żeby pisać listy i dzienniki, a ja w XXI wieku kupuję sobie gruby 4-warstwowy papier, żeby podcierać tyłek.

Potencjalne posiadanie przez Polskę Madagaskaru

Targowica.

Targowica, później Katyń

dla mnie upadkiem Konstantynopola będzie moment kiedy zbiorowo wszyscy zaczniemy wierzyć, że to już i wszystko upada i zapiszemy się do nieformalnego *doomsday cult* przestając robić cokolwiek żeby było lepiej.

Jak papiesz umar

Może to mało popularna odpowiedź ale myślę że po rozbiorach najbardziej ważnym wydarzeniem w naszej historii było lekkomyślne rozpoczęcie powstania listopadowego. Dużo o nim myślę, jak potoczyła by się historia i nasza tożsamość narodowa bez niego.

Polska przed tym była pod wpływem cara ale się też relatywnie dobrze rozwijała, miała relatywnie dużo wolności i możliwości, gdyby nie spisek kilku wojskowych, nie doszłoby do nieudanej wojny a potem ciężkiej cenzury i prześladowań ze strony Cara. Nie rozpoczęłoby to spirali kolejnych nieudanych powstań. Być może nie byłoby (aż takich) zsyłek na sybir, tak wielkiej sztuki romantycznej i aż tak bardzo mocnego tworzenia narodowej martyrologii.

Słowem, gdyby kilku wojskowych ułożyło plan inaczej, albo coś poszłoby nie tak i nawet nie mieliby szansy go zrealizować, nasza kultura i tożsamość narodowa mogłaby pójść w kompletnie inną stronę. A po kilku wiekach, w 2026 byłaby nie do rozpoznania.

Kolejki w PRLu

Wybór Zygmunta III Wazy na króla Polski. Gdyby nie egzekucja Samuela Zborowskiego, Jan Zamojski miałby duże szanse na wygraną, jako oczywisty następca bezdzietnego Stefana Batorego. A Zygmunt zostałby ze swoim fanatycznym katolicyzmem jak debil w Szwecji, co pewnie doprowadziłoby do krwawych wojen domowych i uniemożliwiło Szwecji zostanie potęgą. Zamiast bezsensownych wojen o koronę szwedzką, moglibyśmy się skupić na południu i wschodzie. Tolerancyjny religijnie Zamojski (wychowany na kalwina, przeszedł na katolicyzm pod wpływem uniwersytetu w Padwie, na nagrobku zakazał umieszczać symboli religijnych) nie tępiłby protestantów jak Waza, co pozwoliłoby na rozwój gospodarczy i kulturowy. Nie oddałby Prus Książęcych Brandenburgii (prawa do dziedziczenia tego księstwa elektor otrzymał ostatecznie dopiero w 1611 w zamian za wsparcie w ewentualnej wojnie o tron szwedzki – choć trzeba przyznać, że proces tracenia Prus trwał już wtedy dekady), wspierałby kodyfikację i modernizację prawa (już za czasów pierwszego interregnum był wielkim zwolennikiem głosowania większościowego), wreszcie dałby Rzeczpospolitej dynastię pochodzącą z wewnątrz kraju, która nie miałaby zagranicznych priorytetów jak Andegawenowie, Jagiellonowie, Walezy, Wazowie i Wettyni.